بەڕێوەبەری سندوقی پاراستن هۆشداری دەدات، شکستی جیهانی بۆندەکان ‘مەترسییەکی زۆر’ بۆ پشکەکان دەردەکەوێت

سەرۆکی وەبەرهێنانی سندوقی پاراستنی لیڤەرمۆر پارتنەرز ئەمڕۆ هەینی ڕایگەیاند، چڕبوونەوەی شکستی بۆندەکان فشار لەسەر ئابووری جیهانی دروست دەکات و ئاسۆیەکی “مەترسیدار زۆر” بۆ پشکەکان دروست دەکات.

دەیڤید نیوهاوسێر بە کەناڵی سی ئێن بی سی-ی ڕاگەیاندووە، سەردەمێکی نوێی بەرزبوونەوەی ڕێژەی سوود بووەتە هۆی بەرزبوونەوەی داهاتی بۆندەکان، ئەمەش ڕێگری لە گەڕانەوەی وەبەرهێنەران دەکات و دۆخی ئێستای دەیە و نیوەکەی ڕابردووی لەسەر سەری خۆی دەگۆڕێت. داهاتی بۆندەکان بە پێچەوانەوە دەجووڵێت بۆ نرخەکان.

لە وەڵامی پرسیارێکدا کە ئەو دیمەنە چەندە نیگەرانکەر بوو بۆ پشکەکان، وتی: “پێموایە لەم خاڵەدا مەترسییەکی گەورەیە.”

نیوهاوسێر بە “سکواک بۆکس ئەوروپا”ی وتووە: “ئێمە لەم جیهانە مەترسیدارەداین کە، بۆ ماوەی نزیکەی 15 ساڵ، بازاڕێکی بۆندەکانت هەبوو کە لە بازاڕی گادا بوو، و بۆ چەند ساڵێک ڕێژەکانت نێگەتیڤ بوو.”

“ئەو داینامیکە لە سەرانسەری ئابووری جیهانیدا خۆراک دەدا، کە نرخی خانووبەرە بە نرخێکی گونجاو بوو، ئۆتۆمبێلەکان بە نرخێکی گونجاو بوون، و خەڵک کەوتبوونە ژێر ژینگەیەک و شێوازێکی ژیانەوە کە ڕێژەی سوودی زۆر کەمتر بوو.”
ئەو ژینگەیە گۆڕاوە، چونکە بانکە ناوەندییەکان پاڵیان بە بەرزکردنەوەی نرخەکانەوە هێناوە بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی هەڵاوسانی بەرزتر. ئەمەش لە بەرامبەردا بووەتە هۆی بەرزبوونەوەی داهاتی بۆندەکان و پارەی لە بودجەی حکومەتدا کەمکردووەتەوە بە بەرزکردنەوەی تێچووی قەرزکردن.

لە بازاڕی گەنجینەی ئەمریکادا – کە پێکهاتەیەکی گرنگی سیستەمی دارایی جیهانییە – داهاتی بۆندەکان بەرزبووەتەوە بۆ بەرزترین ئاست کە لە سەرەتای قەیرانی دارایی جیهانییەوە نەبینراوە. لە ئەڵمانیا کە گەورەترین ئابووری ئەوروپایە، داهات بەرزترین ئاستی خۆی تۆمارکردووە لە دوای قەیرانی قەرزەکانی ناوچەی یۆرۆ لە ساڵی ٢٠١١. وە لە ژاپۆن کە هێشتا ڕێژەی سوود لە خوار ٠% دایە، داهاتەکان بەرزبوونەتەوە بۆ بەرزترین ئاستی ساڵی ٢٠١٣.

نیوهاوسێر دەڵێت: “پێموایە ئەوە دەبێتە هۆی ئازارێکی زۆر لە هەنگاونان بەرەو پێشەوە لەڕووی ئابوورییەوە.”